نقش بیمه های اتكایی در ایجاد رقابت پایدار بین شركت های بیمه

همانطور كه تاكنون شاهد بوده ایم، اقدامات قابل توجهی جهت آزادسازی و رفع انحصار از فعالیت های صنعت بیمه به عمل آمده است. شكی نیست كه این قبیل اقدامات در راستای اصلاح و بهبود ساختار صنعت بیمه و با هدف گسترش و تعمیم رقابت در بین شركت های بیمه صورت می گیرد.
یكی از ویژگی های بازار غیرانحصاری، امكان گسترش رقابت بین شركت های بیمه جهت برخورداری از سهم پرتفوی بیشتر بازار است. بر همین اساس نیز تاثیرگذاری و اهمیت انحصارزدایی در تداوم و توسعه رقابت كاملا قابل درك است اما باید توجه داشت كه رفع انحصار به تنهایی نمی تواند عامل و زمینه ساز گسترش رقابت در صنعت بیمه باشد، بلكه ماهیت فعالیت در این صنعت اقتضا می كند تا هر شركتی برای توسعه عملیات، ابتدا نسبت به توانمندی های خود برای تسویه خسارات و ایفای دیگر تعهدات اطمینان حاصل نماید. بنابراین با توجه به توانمندی های محدود (فنی، مالی و مدیریتی) شركت های بیمه خصوصی، بالا بردن سهم پرتفوی در بازار بیمه برای آنان به سادگی محقق نخواهد شد.
به طور كلی وجود دو عمل یعنی «انحرافات در آمار احتمالات» و «نوسانات در بازار سرمایه» مهمترین منشا نااطمینانی و دغدغه خاطر شركت های بیمه می باشند كه در اینجا به طور خلاصه به آنها اشاره می كنیم.
1 - انحرافات در آمار احتمالات: همان طور كه می دانیم بنابه تاثیر عوامل گوناگون، امكان برآورد دقیق از شدت و تواتر خسارات، خارج از كنترل و اراده شركت های بیمه می باشد. بنابراین شركت های بیمه همواره این دغدغه را دارند كه آیا در پذیرش و ارائه نرخ های فنی برای ریسك های جدید و متنوع خود جانب احتیاط را رعایت كرده اند یا خیر؟
2 - نوسانات در بازار سرمایه: شركت های بیمه بخشی از هزینه های توسعه ای خود را از محل سود حاصل از سرمایه گذاری ها تامین می نمایند. از آنجایی كه بخش قابل توجهی از منابع و وجوه حاصل از حق بیمه های دریافتی و ذخایر در بازار سرمایه (بورس اوراق بهادار) به كار گرفته می شود، لذا این نگرانی برای شركت های بیمه وجود دارد كه تغییر و تحولات پیش بینی نشده در مناسبات اقتصادی كشور یا در سطح بین المللی بر بازار سرمایه و به تبع آن بر بازدهی سرمایه گذاری های آنان تاثیر نامطلوب، بگذارد. بنابراین شركت های بیمه با اتخاذ تدابیر و تمهیداتی از قبیل تعدیل یا تقلیل تنوع ریسك های مورد پوشش و نیز تبدیل یا تغییر در شیوه های سرمایه گذاری خویش، تا حدودی دغدغه های خود را كاهش خواهند داد. اما نكته قابل تامل در این است كه توسل به این نوع اقدامات در نهایت موجب خروج آنان از گردونه رقابت ها می گردد.
در واقع بالا رفتن سهم پرتفوی شركت ها در بازار مستلزم استفاده از مزیت های رقابت سالم قیمت جهت ارائه طرح های نوین بیمه ای می باشد. بنابراین در راستای حصول اطمینان نباید هیچ محدودیتی متوجه شركت های بیمه گردد.
با عنایت به این نكته در می یابیم كه یكی از موثرترین و مناسب ترین راه كارها برای حصول اطمینان این است كه شركت های بیمه، موسسات دیگری را در نتایج مالی تعهدات خود به طرق مختلف شریك و سهیم نمایند.
امروزه عملیات بیمه های اتكایی به عنوان یك مكانیزم مناسب برای تقسیم و توزیع ریسك بین شركت های بیمه مستقیم و بیمه گران اتكایی متعدد است. در این نوع عملیات، شركت های بیمه با انتقال برخی از ریسك ها یا درصدی از پرتفوی مازاد بر ظرفیت نگهداری خود به چند شركت بیمه اتكایی، موافقت آنان برای تقبل بخشی از تعهدات مالی شان را تحصیل می نمایند.
در یك بستر رقابتی پویا، نیاز به بیمه های اتكایی برای هر شركتی قطعی خواهد بود. چرا كه در فرآیند مبادلات اتكایی، شركت های بیمه از مزیت های پنج گانه زیر برخوردار خواهند شد.
1 - جرات اطمینان خاطر شركت های بیمه برای پذیرش ریسك های بزرگ و فراگیر بالا می رود.
2 -ا نگیزه های نوآوری و خلاقیت برای ارائه طرح های نوین و متنوع بیمه ای افزایش می یابد.
3 - ابتكار عمل شركت های بیمه، جهت تخصیص بهینه منابع در راستای بهره برداری مناسب از فرصت های سرمایه گذاری افزایش می یابد.
4 - اعتماد و اطمینان بیمه گذاران و مقامات نظارتی كشور به صلاح توانگری شركت های بیمه افزایش می یابد.
5 - امكان استفاده از تجربیات فنی بیمه گران اتكایی برای واقعی تر كردن حق بیمه پرتفوهای جدید حاصل می گردد.
بنابراین با توجه به مزیت های فوق به خوبی درمی یابیم كه ایجاد بستر لازم رقابت برای صنعت بیمه كشور مستلزم آن است كه ساختار بیمه های اتكایی نیز از كارآمدی و كارآیی لازم برخوردار باشد. در این رابطه ها همان طور كه می دانیم یكی از پارامترهای اساسی برای تعیین سطح كارآمدی ساختار بیمه های اتكایی در هر كشوری، ظرفیت نگهداری ریسك و میزان قبولی از خارج آن است. در حالی كه در ایران به دلیل عدم وجود شركت های بیمه ای اتكایی مستقل و توانمند، هنوز بخش عظیمی از تاسیسات ملی از قبیل بخش انرژی، حمل ونقل هواپیمایی و دریایی در نزد شركت های خارجی بیمه اتكایی می گردد. كه این امر علاوه بر ایجاد وابستگی، موجب خروج درآمدهای حق بیمه به صورت ارز از كشور می شود.
پس با این توجه می توانیم نتیجه بگیریم كه به منظور تسریع فرآیند تكامل كاركردهای بیمه و نیز به حداقل رساندن خروج منابع ارزی از كشور چاره ای جز اصلاح و بهبود ساختار بیمه های اتكایی نداریم.

http://www.kasbyar.com